ดวงล้านนา

ปีหนไท • ตั๋วเปิ้ง • ชุธาตุ — ตามตำราและแหล่งวิชาการ ระบุที่มาทุกข้อ

วันเสียประจำเดือน (วันปรัสสทา)

ตามโหราศาสตร์ล้านนา แต่ละเดือนจะมี "วันเสีย" ประจำเดือน ซึ่งท่านห้ามประกอบการมงคล เช่น ขึ้นบ้านใหม่ แต่งงาน ออกเดินทางไกล วันเสียหมุนเวียนเป็นชุดตามเดือนล้านนา ดังนี้

เดือนล้านนาวันเสีย
เดือนเกี๋ยง (๑), เดือนห้า (๕), เดือนเก้า (๙)วันอาทิตย์ และ วันจันทร์
เดือนยี่ (๒), เดือนหก (๖), เดือนสิบ (๑๐)วันอังคาร
เดือนสาม (๓), เดือนเจ็ด (๗), เดือนสิบเอ็ด (๑๑)วันเสาร์ และ วันพฤหัสบดี
เดือนสี่ (๔), เดือนแปด (๘), เดือนสิบสอง (๑๒)วันศุกร์ และ วันพุธ
ข้อควรระวังเรื่อง "เดือนล้านนา": เดือนล้านนาไม่ตรงกับเดือนไทยภาคกลาง — การนับแบบ "ปากเล้ม" (เชียงใหม่) เร็วกว่าเดือนจันทรคติไทยกลาง 2 เดือน (เช่น เดือนเกี๋ยงล้านนา ≈ เดือน 11 ไทยกลาง ราวปลายฝน) ส่วนการนับแบบ "โหรา" เร็วกว่า 1 เดือน ทำให้วันเสียที่คำนวณได้จากสองระบบไม่ตรงกัน ปฏิทินล้านนาฉบับพิมพ์จึงมักพิมพ์วันเสียแยกทั้งสองระบบ — ก่อนกำหนดการมงคลจริง ควรตรวจกับปฏิทินล้านนารายปีที่แสดงวันเสียเป็นรายวัน
ที่มา

ยามดี–ยามเสีย และคำทำนายวันหนไท

โหราศาสตร์ล้านนายังมีระบบ "ยาม" (ช่วงเวลาในวัน แบ่งเป็น 8 ยาม ยามละ 1 ชั่วโมงครึ่ง) หลายตำรา เช่น ยามดีฉบับวัดเมืองลัง ยามบัญจขันธ์ฟ้าฟีก ยามแพ้วัน รวมถึงคำทำนาย "วันหนไท" ครบทั้งรอบ 60 วัน จากใบลานเก่า (ทุขนานอินทปัญญา จ.ศ.1226 และฉบับวัดราชฐานหลวงเชียงยืน เชียงตุง)

ตารางเหล่านี้มีเนื้อหาเต็มอยู่ในปฏิทินล้านนาโหราปากเล้มของ ศูนย์วัฒนธรรมศึกษา มทร.ล้านนา (หน้า 32–33 และ 38–40) ซึ่งเผยแพร่เป็น PDF สาธารณะ — เราเลือกลิงก์ไปยังต้นฉบับแทนการคัดลอกเนื้อหามาไว้ที่นี่ เพื่อเคารพสิทธิ์ของผู้รวบรวมและให้ผู้อ่านได้เห็นสำนวนล้านนาแท้จากตำราโดยตรง

📖 เปิดปฏิทินล้านนาโหราปากเล้ม จ.ศ.1388 (PDF ต้นฉบับ มทร.ล้านนา)